Pensioenfondsen

Meer ruimte voor indexatie bij nieuwe stelsel
De roep om te komen tot een nieuw pensioenstelsel is mede ingegeven door de situatie van extreem lage en zelfs negatieve rente. Het drukkende effect daarvan op dekkingsgraden maakt dat binnen het huidige financiële toetsingskader (nFTK) veel fondsen niet kunnen indexeren en in sommige gevallen zelfs moeten korten op de pensioenuitkeringen. Een voor de hand liggende vraag is wat het nieuwe pensioenstelsel zal betekenen voor indexatie. Hoewel de exacte uitwerking van het pensioenakkoord nog moet plaatsvinden en veel keuzes gemaakt moeten worden bij de overgang naar het nieuwe stelsel, mag verwacht worden dat in het nieuwe stelsel meer ruimte zal ontstaan voor indexatie.  

Van disconteren naar oprenten, van rekenrente naar projectierendement
In het huidige stelsel zijn er stringente eisen omtrent de dekkingsgraad en mogelijkheden tot indexatie. Pensioenfondsen zijn verplicht om de toekomstige verplichtingen terug te rekenen met de rekenrente. Door de extreem lage en zelf negatieve kapitaalmarktrente leidt het verplicht verdisconteren tegen de rekenrente tot een extreem hoge vermogenseis. De rentedaling heeft de dekkingsgraden naar beneden geduwd. Al dan niet indexeren nu en in de toekomst is daarmee in sterke mate afhankelijk geworden van het al dan niet optreden van een rentestijging. 

In het nieuwe stelsel hoeven de pensioenfondsen niet de toekomstige uitkeringen te verdisconteren tegen een rekenrente, maar rekent men uit hoeveel pensioen met het huidige beschikbare vermogen in de toekomst uitgekeerd kan worden aan de deelnemers. Er is sprake van oprenten. Anders dan in het huidige stelsel kan men daar een projectierendement voor gebruiken. Het is nog niet helemaal duidelijk hoe het projectierendement kan worden vastgesteld. Echter, naarmate een beleggingsportefeuille meer zakelijke waarden heeft, is de verwachting dat daarmee het projectierendement hoger zal uitkomen dan de huidige rekenrente en daarmee meer ruimte biedt om pensioenen uit te keren en te indexeren.

Een collectieve beleggingsportefeuille met lagere rentegevoeligheid
Ook in het nieuwe pensioenstelsel is sprake van een collectieve beleggingsportefeuille. De samenstelling van de totale portefeuille volgt uit de opbouw van de gewenste beleggingsportefeuille per leeftijdscategorieen, de zogenaamde leeftijdscohorten. Per leeftijdscohort wordt afgesproken, op basis van de risicohouding en doelstelling, hoeveel bescherming gewenst is dan wel groei van het kapitaal. Deze opsplitsing leidt tot een beschermingsportefeuille en een rendementsportefeuille. De beschermingsportefeuille lijkt op de huidige matchingsportefeuille van pensioenfondsen, maar zal naar verwachting een lagere duratie kennen. Ouderen, voor wie de uitkeringen in de nabije toekomst liggen, zullen meer bescherming wensen, jongeren hebben meer behoefte aan een rendementsportefeuille. Omdat renteafdekking vooral voor de ouderen zal plaatsvinden is minder rentegevoeligheid nodig. De nieuwe opzet leidt ertoe dat voor ouderen een betere nominale bescherming komt van de toekomstige uitkeringen. Daarnaast zullen pensioenfondsen bij een rentestijging minder vermogen kwijtraken dan in de huidige situatie, omdat de rentegevoeligheid van de beleggingsportefeuille lager zal zijn. Meer vermogen betekent meer ruimte voor uitkeringen en indexatie.

Per saldo meer ruimte voor indexeren, maar veel aandacht nodig voor implementatie
Het niet langer verdisconteren tegen de rekenrente, maar oprenten tegen een projectierendement zal gunstig uitpakken voor de kans op indexatie. Een lagere rentegevoeligheid van de beleggingsportefeuille, waarvoor het nieuwe stelsel de ruimte biedt, zal het vermogensverlies voor pensioenfondsen beperken, mocht de rente gaan oplopen. Het stelsel moet nog verder uitgewerkt worden en voordat een pensioenfonds kan invaren moeten de betrokken partijen complexe afwegingen maken. In de basis leidt het nieuwe stelsel tot een grotere kans op indexatie. Echter veel aandacht is wel vereist bij de exacte uitwerking en keuzes op fondsniveau.

[Bron: &Gommer Pensions Group]

Terug naar het overzicht

Recente artikelen

Pensioen Nieuws

Demissionair Minister Koolmees (SZW) heeft de Tweede Kamer gemeld dat de inwerkingtredingsdatum van het Wetsvoorstel...
09-2021

Pensioenfondsen

De roep om te komen tot een nieuw pensioenstelsel is mede ingegeven door de situatie van extreem lage en zelfs...
09-2021